Kraina sherry i brandy

Jerez to bez wątpienia jeden z najciekawszych obszarów winiarskich świata. Na to miano region ten zasłużył już kilka wieków temu, kiedy to zaczęto w nim produkować jedno z najlepszych wzmacnianych win – sherry. Jakby tego było mało, od początku XIX wieku Jerez jest także siedzibą najwybitniejszych hiszpańskich producentów brandy.
Nie wiadomo dokładnie, kiedy zaczęto w Hiszpanii uprawiać winorośle oraz kto był tego prekursorem. Prawdopodobnie miało to miejsce około 3.000 lat temu na południowym zachodzie kraju, w Andaluzji. Wiadomo natomiast, że to starożytni Rzymianie wprowadzili w Hiszpanii najnowsze wówczas techniki wytwarzania wina, przyczyniając się do znacznego rozwoju tamtejszego winiarstwa.


W VIII wieku tereny Półwyspu Iberyjskiego opanowali Maurowie, którzy ze względów religijnych zabronili produkcji jakiegokolwiek alkoholu. I choć ich panowanie trwało aż do 1492 roku, nie zdołali całkowicie wykorzenić tradycji uprawy gron i wytwarzania wina. Były regiony, z Jerez na czele, w których nieprzerwanie produkowano ten szlachetny trunek.

W X wieku do Hiszpanii dotarła sztuka destylacji. Jednak w tamtym czasie wykorzystywano ją do produkcji kosmetyków i lekarstw. Dopiero wraz ze wzrostem popularności sherry – wina wzmacnianego alkoholem – destylacja zdobyła uznanie winiarzy, którzy zorientowali się, że wspaniały efekt można osiągnąć, leżakując destylowane wino w beczkach nasiąkniętych ich ulubionym winem. Nowy trunek (65% zawartości alkoholu) zdobył uznanie Holendrów, którzy na początku XIX wieku byli jego głównym eksporterem. Oni także wymyślili nazwę „brandewijn”, oznaczającą „palone wino” (ang. brandy).

W 1835 roku powstała firma Gonzalez Byass, która w 1844 roku zainstalowała pierwszy alembik do produkcji brandy. Rok później dokonano pierwszej sprzedaży brandy z Jerez – przesyłka wysłana przez Gonzalez Byass trafiła do Irlandii. Tak wyglądały narodziny Brandy de Jerez.

SEKRETY SYSTEMU SOLERA

Obecnie Brandy de Jerez (nazwa pochodzi od miejsca wytwarzania – regionu Jerez de la Frontera) jest najpopularniejszą hiszpańską brandy. Jest też jedną z trzech, obok koniaku i armaniaku, najbardziej cenionych „wypalanek” na świecie. Produkuje się ją w tzw. „trójkącie sherry”, który tworzą trzy miasta, zlokalizowane na południowym zachodzie Hiszpanii – Jerez de la Frontera, Puerto de Santa Maria i Sanlúcar de Barrameda.

Proces produkcji Brandy de Jerez zaczyna się od wyrobu białego wytrawnego wina – najczęściej powstającego z gron airen (dość powszechnej hiszpańskiej odmiany) i palomino. Następnie wino jest destylowane, zarówno w alembikach, jak i w procesie destylacji ciągłej. Gotowa mieszanka trafia do beczek z amerykańskiego dębu, po sherry. Kolejnym etapem jest przeniesienie beczek i ułożenie ich w systemie solera. Ta popularna i rozpowszechniona w regionie Jerez metoda polega na stopniowym i powolnym mieszaniu młodej brandy ze starszą. Beczki ustawia się w trzech poziomach. Najniżej leżą najstarsze destylaty (solera), najwyżej najmłodsze (ostatnia criodera). Gdy wkład z beczek solera trafia do butelek, puste miejsce uzupełnia się brandy leżakującymi wyżej itd. Nic dziwnego, że system ten zdobył uznanie producentów Brandy de Jerez, ponieważ większość z nich od dziesiątek lat zajmuje się także wytwarzaniem sherry, gdzie metoda solera jest bardzo powszechna i znana od dawna.

Ze względu na średni wiek dojrzewania destylatów wyróżnia się trzy rodzaje Brandy de Jerez: Solera – co najmniej jeden rok, Solera Reserva – co najmniej 3 lata i Solera Gran Reserva – co najmniej 10 lat. Najwybitniejsi producenci starają się, by ich Solera Gran Reserva nie miała mniej niż 12 lat.

Nad przestrzeganiem rygorystycznych przepisów tamtejszej apelacji czuwa specjalna organizacja – Consejo Regulador del Brandy de Jerez. I choć regulamin jest ściśle określony, to niemal każdy producent tej najszlachetniejszej hiszpańskiej brandy potrafi stworzyć swój własny trunek, różniący się od innych barwą, aromatem i smakiem.

JAKOŚĆ PONAD WSZYSTKO

Jednym z czołowych twórców Brandy de Jerez jest Sanchez Romate, producent bardzo znanego trunku Cardenal Mendoza Solera Gran Reserva. Jego historia sięga 1887 roku, kiedy to w firmie Sanchez Romate Hnos, zajmującej się produkcją sherry od 1781 roku, sporządzono pierwszą wysokojakościową brandy, pierwotnie przeznaczoną jedynie na potrzeby rodziny i najbliższych przyjaciół. Szybko okazało się, że trunek zyskał ogromne uznanie szerszego grona miłośników dobrych alkoholi. Aby nie stracić na jakości, postanowiono rozbudować gorzelnię, a dopiero później wprowadzić produkt na rynek.

Obecnie Cardenal Mendoza jest nadal wytwarzany na bazie tej samej receptury. Brandy leżakuje średnio przez 15 lat i jest sprzedawana w eleganckiej butelce – z charakterystyczną woskową, czerwoną pieczęcią – opakowanej w korkowe pudełko. Opisując ją, zwykle mówi się o głębokim, kasztanowobrązowym kolorze, zapachu prażonych orzechów, wanilii i śliwek, soczystej strukturze, smaku toffi, kakao i sherry oraz długiej końcówce z posmakiem suszonych śliwek i przypraw.

Degustując Brandy de Jerez, warto też zwrócić uwagę na wspomnianą już wcześniej markę Gonzalez Byass, znaną przede wszystkim z jednej z najlepiej sprzedających się sherry fino – Tio Pepe. Ich brandy Lepanto Solera Gran Reserva charakteryzuje się bursztynowym kolorem, bogatym aromatem z nutami dębu, wanilii, rodzynek, przypraw i wytrawnej sherry. W smaku jest złożona, wytrawna i delikatna z długim, głębokim finiszem.

Innym godnym spróbowania trunkiem z regionu Jerez jest Gran Duque de Alba Solera Gran Reserva, jedna z kilku brandy w ofercie firmy Williams & Humbert, swymi korzeniami sięgającej roku 1877. Brandy ta, dojrzewająca w beczkach po sherry oloroso, charakteryzuje się mahoniowym kolorem ze złotymi refleksami, złożonym bukietem dębu, suszonej śliwki i sherry, lekko wytrawnym, łagodnym i pełnym smakiem, z wyczuwalnymi nutami karmelu, czekolady i pomarańczy oraz długim, przyjemnym finiszem.

Na koniec tej krótkiej prezentacji wybranych Brandy de Jerez warto wspomnieć o brandy Carlos I z firmy Pedro Domecq, założonej w 1730 roku. Carlos I Solera Gran Reserva jest najwybitniejszym dziełem tej marki. Charakteryzuje się herbacianym kolorem ze złotymi refleksami, zapachem opiekanych migdałów i toffi. W smaku czuć wanilię i gałkę muszkatołową. Jej przyjemne i bogate zakończenie na długo pozostaje w pamięci.

To oczywiście tylko wybrani producenci Brandy de Jerez. Bogatą listę twórców tego alkoholu uzupełniają jeszcze m.in. Osborne, Bodegas Aragonesas, Distilleria Inga i Garvey, o których także warto pamiętać.

NIE TYLKO BRANDY DE JEREZ

Drugim regionem pod względem wielkości produkcji hiszpańskiej brandy jest Penedes w Katalonii. Choć nie ma tam aż tak bogatej tradycji jak w Jerez, to jednak kilka pozycji zasługuje na uwagę. Do najwybitniejszych producentów brandy z Penedes należy z pewnością Miguel Torres, którego 5- i 10-letnie trunki są jednymi z najlepiej sprzedających się „wypalanek” w Polsce. Oprócz podstawowych wersji 5- i 10-letnich, Torres produkuje także dwie szczególne brandy: Torres 20 i Jaime 1. Pierwsza z nich, nazywana symbolem tradycji Torresów, powstaje z wyselekcjonowanych win, produkowanych ze szczepów parellada i ugni blanc. Podwójna destylacja w miedzianych alembikach oraz wieloletnie leżakowanie w beczkach z dębu z Limousin daje ciemnobursztynową, głęboką brandy o aromacie suszonych owoców, orzechów i przypraw oraz intensywnym, aksamitnym i soczystym smaku.

Z kolei Jaime I został stworzony z bardzo starych destylatów – najstarszy ma 30 lat. Ciekawostką jest dodanie do mieszanki niewielkiej porcji eau de vie z 1972 roku, ze szczepu folle blanche (koniakowe skojarzenia). Dzięki temu brandy ta zyskuje świeży aromat owoców i kwiatów.

Jaime I jest głęboką, bogatą i ciemnobursztynową brandy, z czasem ukazującą swój złożony bukiet, z tonami kokosa, suszonych owoców i przypraw. Jest okrągła, soczysta i łagodna w smaku oraz – co charakterystyczne dla najlepszych przedstawicieli gatunku – pozostawia długi i aksamitny posmak.


Wszystkie z wymienionych brandy najlepiej smakują degustowane w temperaturze pokojowej, podgrzewane dłonią trzymającą kieliszek. Mogą być też świetnym towarzystwem dla cygara. Coraz częściej Brandy de Jerez pojawiają się w koktajlach. Jednak, jak zalecają znawcy, zanim puścimy wodze fantazji i zaczniemy komponować drinki, powinniśmy spróbować tych brandy w czystej postaci lub z wodą, wówczas najlepiej poznamy ich bogaty smak.

Źródło : Świat alkoholi

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *